ఒక శాశ్వత ఇతిహాసాన్ని, అది కూడా హిందూ ధర్మం గుండెధడికి సారాంశమైన రామాయణాన్ని, పాకిస్థాన్లో ప్రదర్శించటం వినగానే ఆశ్చర్యంగా అనిపించొచ్చు. కానీ, ఇది నూటికి నూరు శాతం నిజం! కరాచీ నగరంలోని ఆర్ట్స్ కౌన్సిల్ వేదికగా మౌజీ థియేటర్ గ్రూప్ తీసుకున్న ఈ సాహసం ఆ దేశం సాంస్కృతిక చరిత్రలో మైలురాయిగా నిలిచింది.
ప్రధాన విశేషాలు:
ఇతిహాస ప్రదర్శనకు కరాచీ వేదిక
పాకిస్థాన్లోని సింధ్ ప్రావిన్స్, ప్రత్యేకంగా కరాచీ నగరం, భారతీయ ఇతిహాసం ‘రామాయణం’ ప్రదర్శనకు కేంద్ర బిందువైంది. కరాచీ ఆర్ట్స్ కౌన్సిల్ వేదికగా మౌజీ డ్రామా బృందం చేసిన ఈ ప్రదర్శన ప్రేక్షకులను ఆకట్టుకుంది. ఇది సాధారణ నాటకం కాదు – ఇందులో ఆర్టిఫీషియల్ ఇంటిలిజెన్స్ (AI) తో మేళవించి, రంగస్థలాన్ని మాయావంతంగా తీర్చిదిద్దారు.
కళాకారుల విశేషాలు:
యోగేశ్వర్ కరేరా, రాణా కజ్మీ
ఈ ఇద్దరూ పాకిస్థాన్ పౌరులు. చిన్ననాటి నుంచీ థియేటర్ కళల పట్ల ఉన్న మక్కువ వారిని ఈ భిన్న ప్రయాణంలోకి నడిపించింది. నటన, దర్శకత్వం, రంగస్థల నిర్మాణం, లైటింగ్, సంగీతం వంటి విభాగాల్లో వీరు శిక్షణ పొందారు.
“రామాయణాన్ని వేదికపై ప్రాణం పోసుకుంటూ చూపించాలన్న కల మాతో ఎప్పటి నుంచో ఉంది. మేము భయపడి ఉండి ఉంటే ఇది సాధ్యపడేది కాదు,” అని యోగేశ్వర్ అన్నారు.
వినూత్నతకి మారుపేరు – మౌజ్ బృందం
- మౌజ్ అనే థియేటర్ బృందం రూపొందించిన ఈ ప్రదర్శన కృత్రిమ మేధ (AI) సాయంతో రూపొందిన మొదటి రామాయణ నాటకంగా పరిగణించవచ్చు.
- రంగుల వెలుగు, లైవ్ మ్యూజిక్, సంప్రదాయ దుస్తులు, డైనమిక్ స్టేజ్ డిజైన్లు – ఇవన్నీ కలగలిసి ప్రదర్శనను విశిష్టంగా తీర్చిదిద్దాయి.
- రాణా కజ్మీ పోషించిన సీత పాత్ర ప్రేక్షకులకు నాటకంలోకి మరింతగా లీనం అయ్యేలా చేసింది.
రామాయణం – సరిహద్దులను దాటి మనుషులను కలిపే వారసత్వం
పాకిస్థాన్ వంటి ముస్లిం-ఆధిక్య దేశంలో రామాయణం ప్రదర్శన అనేది సాహసం మాత్రమే కాదు, మానవత్వానికి గొప్ప సందేశం.
“ఇక్కడ ప్రజలు పెద్దగా ఎదురు నిలవరు. వారు కల్చరల్ ఆర్ట్ని ఆపదగా చూడరని ఈ ప్రదర్శన నిరూపించింది,” అని యోగేశ్వర్ వివరించారు.
విమర్శకుల ప్రశంసలు:
ప్రముఖ ఫిల్మ్ క్రిటిక్ ఒమైర్ అలవి చెప్పినవి గమనార్హం:
- “ఈ నాటకంలోని కథన సత్యత, స్టేజీ లైటింగ్, లైవ్ మ్యూజిక్ అన్నీ ప్రేక్షకులను స్పూర్తిగా ముంచెత్తాయి.”
- రామాయణం లాంటి ఇతిహాసం అన్ని దేశాలలోనూ ప్రతిధ్వనించే సామర్థ్యం కలిగిన కథగా అభివర్ణించారు.
పాకిస్థాన్లో ఓ సాంస్కృతిక తిరుగుబాటు
ఈ ప్రదర్శనను ఒక సాంస్కృతిక విప్లవంగా పరిగణించవచ్చు. ఇది పాకిస్థాన్ వంటి దేశాల్లో కూడా కళ, కథన స్వేచ్ఛ పునఃస్థాపించబడ్డదనే సంకేతం. రామాయణం పాత్రల రూపంలో నటీనటులు ఆధ్యాత్మికతను, ధర్మాన్ని, శాంతిని ప్రతిబింబించడమవల్ల ప్రేక్షకుల హృదయాలను తాకగలిగారు.
ఎందుకంటే ఇది కేవలం నాటకం కాదు…
ఇది ఒక ధర్మయుద్ధం కథను ప్రాణం పోసిన కళారూపం. ఇది ద్వేషానికి బదులుగా ప్రేమను, భయానికి బదులుగా ధైర్యాన్ని ప్రతినిధ్యం చేసే ప్రయత్నం. ఒక దేశంలోని కళాకారులు ఇతర దేశ సంస్కృతిని గౌరవించి ప్రదర్శించడం సాహసోపేతం మాత్రమే కాకుండా, భావాల ఉమ్మడి మిళితానికి నిదర్శనం.
పాకిస్థాన్లో మౌజ్ బృందం చేసిన ఈ రామాయణ ప్రదర్శన…
- మనదేశానికి గర్వకారణం
- సంస్కృతి చెరపరాని సంచిక
- కళను మతానికి అతీతంగా చూచే ఉదాత్త దృష్టికి నిలువెత్తు ప్రతిరూపం.
రామాయణం దేశం కాదు… భావం. మతం కాదు… మానవత్వం.